
การปิดงวดบัญชี คือ กระบวนการทางบัญชีที่ทำขึ้นเมื่อสิ้นสุดรอบระยะเวลาบัญชี เพื่อ:
สรุปผลการดำเนินงาน สำหรับงวดที่ผ่านมา (กำไร/ขาดทุน)
โอนยอดบัญชีรายได้และค่าใช้จ่าย เข้าสู่บัญชีกำไรสะสม (หรือบัญชีทุน) เพื่อให้บัญชีเหล่านั้นมียอดเป็นศูนย์ (Reset) เตรียมพร้อมสำหรับการเริ่มต้นบันทึกรายการในงวดบัญชีถัดไป
จัดทำงบการเงิน (เช่น งบแสดงฐานะทางการเงิน และงบกำไรขาดทุน) เพื่อนำส่งหน่วยงานราชการ (เช่น กรมสรรพากรและกรมพัฒนาธุรกิจการค้า) และใช้ในการตัดสินใจทางธุรกิจ
การปิดงวดบัญชีมักมีลำดับขั้นตอนที่แน่นอน ซึ่งสามารถสรุปได้ดังนี้
รวบรวมเอกสาร: ตรวจสอบความครบถ้วนของเอกสารทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับรายการค้าในงวดนั้น (ใบเสร็จ, ใบแจ้งหนี้, Statement ธนาคาร ฯลฯ)
กระทบยอด (Reconciliation): ตรวจสอบและเปรียบเทียบยอดคงเหลือในบัญชีต่าง ๆ ให้ตรงกับเอกสารภายนอกและบันทึกภายใน
กระทบยอดเงินฝากธนาคาร: ยอดในบัญชีบริษัทต้องตรงกับ Statement ของธนาคาร
กระทบยอดลูกหนี้/เจ้าหนี้: ยอดที่ต้องรับ/ต้องจ่ายต้องตรงกับรายงานยืนยันยอดกับคู่ค้า
สินค้าคงเหลือ: ตรวจสอบยอดคงเหลือตามบัญชีให้ตรงกับการนับจริง (Stock Count)
ทะเบียนทรัพย์สิน: ตรวจสอบการบันทึกทรัพย์สินและการคำนวณค่าเสื่อมราคา
รายการนี้เพื่อทำให้ตัวเลขในบัญชีถูกต้องตามหลักการบัญชีแบบเกณฑ์คงค้าง (Accrual Basis) ซึ่งรวมถึง:
ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย (Accrued Expenses): บันทึกค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นแล้วแต่ยังไม่ได้จ่ายเงิน (เช่น ค่าน้ำ, ค่าไฟ, เงินเดือน)
รายได้ค้างรับ (Accrued Revenues): บันทึกรายได้ที่เกิดขึ้นแล้วแต่ยังไม่ได้รับเงิน (เช่น ดอกเบี้ยค้างรับ)
ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า (Prepaid Expenses): ปรับปรุงรายการที่จ่ายเงินไปล่วงหน้าแล้ว
ค่าเสื่อมราคา/ค่าตัดจำหน่าย (Depreciation/Amortization): บันทึกการลดลงของมูลค่าทรัพย์สินถาวร
จัดทำ งบทดลองหลังปรับปรุง (Adjusted Trial Balance) เพื่อพิสูจน์ความสมดุลระหว่างยอดรวมด้านเดบิตและเครดิต หลังจากบันทึกรายการปรับปรุงทั้งหมด
ปิดบัญชีชั่วคราว: โอนยอดคงเหลือของบัญชีที่เกี่ยวข้องกับ รายได้และค่าใช้จ่าย (บัญชีกำไรขาดทุน) ไปยังบัญชี กำไรสะสม หรือ บัญชีทุน เพื่อให้บัญชีรายได้และค่าใช้จ่ายมียอดเป็น ศูนย์ สำหรับเริ่มต้นงวดใหม่
นำยอดคงเหลือสุดท้ายไปจัดทำ งบการเงิน เพื่อแสดงผลลัพธ์ของงวดบัญชี
งบกำไรขาดทุน (Income Statement)
งบแสดงฐานะทางการเงิน (Statement of Financial Position)
งบกระแสเงินสด (Statement of Cash Flows) และอื่น ๆ
ตรวจสอบงบการเงินให้ถูกต้องและเป็นไปตามมาตรฐานบัญชี
คำนวณและชำระ ภาษีเงินได้นิติบุคคล (ถ้าเป็นการปิดงบประจำปี)
นำส่งงบการเงินต่อ กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (DBD) และ กรมสรรพากร (Revenue Department) ภายในระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด
ดูขั้นตอนการปิดบัญชีสิ้นปีเพิ่มเติมสามารถดูได้ตามคู่มือนี้ Click